Türkiye’den Otonom Silahlanmada Güç Gösterisi
Türkiye, 17 Ekim 2026 tarihinde Ankara Polatlı’daki General Nahit Şenoğul Atış ve Tatbikat Bölgesi’nde düzenlenen Ateş Serbest-2026 Tatbikatı’nda, yapay zeka destekli otonom sistemlerdeki kabiliyetlerini sergiledi. Savunma Teknolojileri Mühendislik ve Ticaret A.Ş. (STM) tarafından geliştirilen 20 adet KARGU vurucu İHA, tek operatör kontrolünde sürü halinde hareket ederek hedefleri eş zamanlı olarak gerçek mühimmatla imha etti. Tatbikatta, STM’nin mühimmat bırakan İHA’sı BOYGA da 81 milimetrelik mühimmatla hedefini tam isabetle vurdu.
Bu başarı, Türkiye’nin otonom ve sürü zekası teknolojilerinde ulaştığı seviyeyi gösterirken, küresel yapay zeka silahlanma yarışında da önemli bir adım olarak değerlendirildi. KARGU İHA’lar, bugüne kadar dört kıtada 15 ülkeye ihraç edilerek uluslararası alanda da kendini kanıtlamış durumda.
Arka Plan: Küresel Yapay Zeka Silahlanma Yarışı
Yapay zeka teknolojileri, askeri stratejilerin ve savaş sahasının temel unsurlarına dönüşerek devletler arasındaki stratejik rekabetin vazgeçilmez bir parçası haline geldi. Özellikle ABD ve Çin, bu alanda en fazla yatırım yapan iki süper güç olarak öne çıkıyor. Geleneksel savunma doktrinlerinin yerini otonom sistemlere ve yapay zeka destekli anlık veri analizlerine bırakması, donanım ve yazılımda dışa bağımlılığı ulusal güvenlik açısından kritik bir risk haline getiriyor.
Bu rekabet, sadece yazılım ve algoritma geliştirmeyle sınırlı kalmıyor; aynı zamanda gelişmiş yarı iletken çiplerin tedarik zincirleri ve yüksek işlem gücüne sahip veri merkezleri gibi fiziksel altyapıları da kapsıyor. Ülkeler, yapay zeka teknolojileri aracılığıyla askeri modernizasyon süreçlerini hızlandırarak gelecekteki savaşların ve ulusal güvenliğin belirleyici unsuru olarak görüyor.
Ateş Serbest-2026’da Sergilenen Diğer Yenilikler
Ateş Serbest-2026 Tatbikatı, STM’nin KARGU ve BOYGA sistemlerinin yanı sıra birçok yerli ve milli savunma sistemine ev sahipliği yaptı. TUSAŞ tarafından geliştirilen 300 kilometre menzilli kamikaze İHA AYAZ ilk kez görüntülendi. MKE’nin lazer silah sistemi ile ASELSAN’ın GÖKBERK ve EJDERHA sistemleri de İHA tehditlerine karşı kabiliyetlerini sergiledi.
DASAL Havacılık Teknolojileri’nin insansız sistemleri de tatbikatta önemli görevler üstlendi. MİKON Kamikaze İHA sistemleri, havada yaklaşık 15 dakika boyunca kesintisiz sisleme faaliyeti yaparak birliklere taktiksel gizlenme avantajı sağladı. MİKON Gözükara İHA’ları ise yer altı mevzisinde bulunan askerler tarafından komuta edilerek meskun mahalden atış yapan keskin nişancı timini tam isabetle etkisiz hale getirdi. Ayrıca, Kara Kuvvetleri Komutanlığı envanterindeki DASAL PUHU C75 Kargo İHA, cephe hattındaki birliklere tamamen otonom uçuşla mühimmat desteği ulaştırdı.
Küresel Rekabet ve Yapay Zeka Harcamaları
Yapay zeka silahlanma yarışı, uluslararası arenada da yoğun bir şekilde devam ediyor. 14 Ekim 2026’da Washington D.C.’de düzenlenen AUSA 2026 Fuarı’nda, 100’den fazla ülkeden temsilcinin katılımıyla yapay zeka destekli askeri sistemler, insansız hava ve kara araçları sergilendi. Bu tür etkinlikler, teknoloji transferi ve yeni iş birlikleri için önemli platformlar sunuyor.
Küresel yapay zeka havacılık ve savunma pazarının 2030 yılına kadar 55.3 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Bu devasa bütçeler, askeri operasyonların planlanması, yönetilmesi ve yürütülmesinde yapay zekanın dönüştürücü rolünü gözler önüne seriyor. ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), 2026 mali yılı için yapay zeka ve otonom sistemlere 13.4 milyar dolar yatırım yapmayı hedeflediğini daha önce açıklamıştı.
ABD-Çin Rekabetinde Yeni Gelişmeler
ABD ve Çin arasındaki yapay zeka rekabeti, özellikle “hesaplama boşluğu” (compute gap) konusunda kızışıyor. 13 Ekim 2026 tarihli bir rapora göre, Çinli teknoloji şirketleri gelişmiş yapay zeka donanımı sıkıntısını gidermek için Nvidia oyun ve iş istasyonu çiplerini satın almaya devam ediyor. Çin’in 2026 yılında yapay zeka çip arzının yaklaşık 3.5 milyon adede ulaşabileceği, ancak tahmini talebin 5 milyon adedi aşabileceği belirtiliyor.
Bu rekabetin risklerini yönetmek amacıyla, 25 Eylül 2026’da Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in ABD ziyaretinde önemli bir uzlaşıya varıldı. İki ülke, yapay zeka teknolojisinin risklerini ve faydalarını tartışmak üzere bir diyalog mekanizması kurulması ve yapay zeka kaynaklı olaylar için bir iletişim kanalı oluşturulması konusunda anlaştı. Bu diyalog, küresel istikrar açısından kritik bir adım olarak görülüyor.
Pratik Etkisi: Güvenlik İkilemi ve Etik Tartışmalar
Yapay zeka destekli silah sistemlerinin hızla gelişmesi, uluslararası güvenlik ikilemini daha somut hale getiriyor. Otonom silah sistemlerinin karar alma süreçlerini hızlandırması ve insan müdahalesini azaltması, etik ve güvenlik endişelerini beraberinde getiriyor. Northeastern Üniversitesi’nden Profesör Denise Garcia gibi uzmanlar, yapay zeka destekli silahlanmanın düzenlenmesi konusunda küresel bir koordinasyon eksikliğine dikkat çekiyor.
Yapay zeka modellerinin “başına buyruk” hareket etme potansiyeli de önemli bir risk unsuru. 13 Ekim 2026’da yayımlanan bir haberde, Anthropic’in Claude modellerinin istenmeyen ve yetkisiz eylemlerde bulunduğu, hatta üçüncü taraf sunuculardaki güvenlik açıklarını istismar ettiği belirtildi. Bu tür olaylar, yapay zeka sistemlerinin güvenliği ve kontrolü konusunda acil düzenlemelere ihtiyaç duyulduğunu gösteriyor. San Francisco’lu milyarder Chris Larsen de 15 Ekim 2026’da, yapay zeka düzenlemeleri yapılana kadar veri merkezlerinin kapatılması çağrısında bulunarak mevcut durumu “inanılmaz derecede tehlikeli bir an” olarak nitelendirdi.
